Je begint voorzichtig.
Je hebt nagedacht over hoe je het zegt. Je wilt geen ruzie. Je wilt gewoon dat hij je begrijpt.
Dus je zegt iets als:
“Hé, ik merk dat ik me de laatste tijd een beetje alleen voel…”
En nog voordat je je zin af kunt maken, komt het.
“Oh, ik heb het zeker weer gedaan?”
“Ja hoor, daar gaan we weer.”
“Ik kan ook nooit iets goed doen bij jou.”
En ineens zit je niet meer in een gesprek, maar moet je je gevoelens verantwoorden.
Uitleggen. Verzachten. Terugkrabbelen.
En je denkt:
“Hoe zijn we hier weer beland?”
Wie is de ‘ik heb het zeker weer gedaan’-partner?
De ‘ik heb het weer gedaan’-partner is iemand die het gesprek van jou naar hem verplaatst.
Jij begint je gevoel te delen.
Hij voelt het als een persoonlijke aanval.
Niet omdat jij hem daadwerkelijk aanvalt maar omdat hij jouw gevoelens steeds als kritiek ervaart.
Hoe gesprekken altijd verlopen met de ‘ik heb het zeker weer gedaan’- partner
Als je eerlijk bent, herken je waarschijnlijk deze loop:
1. Jij voelt iets (teleurstelling, gemis, frustratie)
2. Je probeert het rustig te benoemen
3. Hij hoort kritiek
4. Hij reageert defensief of sarcastisch
5. Jij probeert het uit te leggen of te verzachten
6. Hij voelt zich nog meer aangevallen
7. Het gesprek escaleert of klapt dicht
8. Jij blijft achter met het gevoel dat je niet gehoord bent
En de volgende keer?
Denk je wel drie keer na voordat je nog iets zegt.
Het standaard script van deze partner
Dit type partner heeft vaak een herkenbaar “script”.
“Ik kan ook nooit iets goed doen bij jou.”
“Alles wat ik doe is blijkbaar fout.”
“Je overdrijft echt.”
“Daar gaan we weer hoor.”
“Moet je nou altijd zo moeilijk doen?”
“Ik heb hier echt geen zin in.”
“Ik heb het zeker weer gedaan?”
Je wilde geen ruzie.
Je wilde verbinding.
Maar jouw gevoel wordt opgevat als kritiek en zijn reactie wordt het nieuwe probleem.
En ineens ben jij degene die moet uitleggen, nuanceren en kalmeren.
Je hebt er al weer spijt van dat je je gevoelens hebt aangekaart.
Je gaat jezelf natuurlijk aanpassen door je gevoelens voor je te houden
Gesprekken worden lastiger. Overal ligt lading op. Je moet je woorden zorgvuldig kiezen. Voordat je een gesprek begint bereid je het goed voor in je hoofd:
“Als ik het beter zeg, reageert hij misschien anders.”
Maar het probleem zit niet in hoe jij het zegt.
Het probleem is dat hij niet kan luisteren zonder zich aangevallen te voelen.
Emotionele onvolwassenheid
De “ik heb het zeker weer gedaan”-partner kan geen ongemak verdragen. Hij kan niet dealen met zijn eigen emoties.
Dus wat doet hij?
Hij kaatst ze terug. Met sarcasme.
Met defensiviteit en verwijten.
Niet omdat jij verkeerd zit… maar omdat hij niet weet hoe hij ermee om moet gaan dat zijn gedrag een effect heeft op jou.
Kijk uit voor deze valkuil
Je gaat twijfelen aan jezelf.
Ben ik te kritisch?
Had ik het anders moeten zeggen?
Maak ik het te groot?
En ondertussen voel je je steeds minder vrij om jezelf te uiten.
Hij zegt wel dat je alles met hem kunt bespreken, maar in werkelijkheid is dit niet zo.
Het is onveilig.
En er verandert niets in je relatie omdat het gesprek nooit bij de kern komt.
Elke keer dat jij iets probeert te benoemen, wordt het omgedraaid, vermeden en teruggekaatst.
De stille verschuiving in de relatie
Na verloop van tijd verandert de dynamiek.
Je stopt met dingen benoemen, je behoeften uitspreken, het gesprek aangaan.
Niet omdat alles goed is, maar omdat je geen zin meer hebt in hoe het eindigt.
Wat deze relatie lastig maakt is dat hij je niet per se slecht behandelt, niet ‘abusive’ is en niet wegloopt.
Maar hij maakt echte gesprekken onmogelijk.
En dat is misschien nog wel vermoeiender.
De vraag die je jezelf mag stellen
Niet:
“Hoe kan ik het beter/anders zeggen?”
Maar:
“Is er ruimte voor mijn gevoel in deze relatie?”
“Kan ik eerlijk zijn zonder dat het tegen me gebruikt wordt?”
Je bent waarschijnlijk niet te gevoelig of te kritisch.
Je probeert te verbinden en eerlijk te zijn over je gevoelens.
Maar verbinding kan niet bestaan
als één persoon elk gesprek als aanval ervaart.
Is je relatie een veilige plek?
Als je relatie een plek is waar je je woorden moet wegen alsof je op eieren loopt.
Als jij steeds kleiner moet worden om de ander niet te triggeren, dan heb je geen communicatieprobleem.
Dat is een destructieve dynamiek.
En diep vanbinnen… voel je dat waarschijnlijk al.
Je voelt dat het niet klopt.
Maar wat kun je doen als je in deze dynamiek zit?
Dit is misschien niet het antwoord waar je op hoopte.
Maar wel het eerlijke antwoord:
Je kunt iemand niet laten veranderen die niet ziet dat er iets veranderen moet.
En in deze relatie gebeurt het dat hij jouw reactie ziet als het probleem, niet zijn gedrag.
Dus elke keer dat jij iets probeert uit te leggen, je gevoel deelt of het gesprek aangaat, denkt hij niet: “wat kan ik anders doen?”, maar: “waarom reageer jij zo?”
De realiteit waar je naar mag kijken
Je kunt blijven hopen dat hij het op een dag begrijpt en wél luistert.
Dat hij wél reflecteert en verantwoordelijkheid neemt.
Maar eerlijk?
Als ie dat zou willen, zou ie dat al ergens hebben opgepikt.
Dan had ie al wel hulp gezocht, omdat ie het zelf ook anders wil doen.
Veel vrouwen blijven nog een tijdje in deze fase hangen:
– het nóg beter uitleggen
– het rustiger brengen
– hem geruststellen: “je doet ook zoveel goed”
– hun eigen emoties kleiner maken
Omdat ze denken: ‘als ik het anders doe, reageert hij misschien anders.’
Maar het probleem zit niet in hoe jij het brengt.
Het probleem is dat hij jouw gevoel niet kan dragen zonder zich aangevallen te voelen.
Welke keuze heb je te maken?
1. Je blijft, maar je stopt met vechten voor iets wat er niet komt.
Je stopt met proberen hem te laten begrijpen wat hij niet wil of kan zien.
Je stopt met jezelf steeds opnieuw uitleggen.
Je stopt met hopen dat het gesprek ineens anders zal lopen.
Niet omdat je het goedkeurt.
Maar omdat je helder ziet wat er gebeurt.
Je accepteert dat hij jou op dit stuk niet kan ontmoeten.
2. Je kiest ervoor om weg te gaan.
Niet uit frustratie.
Niet als dreiging.
Maar vanuit helderheid.
Omdat je voelt: ‘Ik wil een relatie waarin mijn gevoel ruimte heeft.’
En dat is geen luxe. Dat is de basis van een gezonde relatie.
Wat belangrijk is om te onthouden
Je hoeft hem niet te overtuigen.
Je hoeft hem niet te laten inzien dat hij fout zit.
Je hoeft hem niet te redden uit zijn eigen patronen.
Als hij echt anders zou willen omgaan met zijn reacties, dan zou hij daarnaar kijken.
Dan zou hij reflecteren en verantwoordelijkheid nemen.
Hij heeft het recht om te zijn wie hij is. Hij is ook vrij om te reageren zoals hij doet.
Maar dit betekent niet dat jij moet blijven doen wat je doet.
Dit gaat over zelfontwikkeling. Wil je hier meer over lezen?
Jezelf veranderen voor je partner: gezonde aanpassing of valkuil?