Je verbetert de communicatie in je relatie niet door beter te praten, maar door beter te luisteren. De meeste stellen weten heus wel wat ze willen zeggen. Wat misgaat, is dat ze de ander niet laten uitpraten, meteen gaan verdedigen en niet checken of ze goed hebben gehoord wat de ander bedoelde.
Klinkt simpel. Is het niet.
Want wat gebeurt er als je partner zegt: “Je bent ook nooit thuis”? Precies. Je hoort het verwijt, je voelt je aangevallen en voordat je het weet zit je al op de bank met je verdediging klaar. “Nooit? Ik was gisteren nog…”
En daar gaan jullie weer.
Waarom praten jullie langs elkaar heen?
Omdat je niet reageert op wat je partner zegt, maar op wat jij hoort.
Dat is een groot verschil. Je partner zegt “je bent nooit thuis”, maar bedoelt misschien: ik mis je, ik voel me alleen, ben ik nog wel belangrijk voor je? Jij hoort: je doet het weer niet goed. En dan reageer je als een kip zonder kop, op een oude film die zich in je hoofd afspeelt in plaats van op wat er nu gebeurt.
Ik zie het in bijna elk gesprek in mijn praktijk. De een probeert iets te vertellen, de ander pakt één woord op en gaat daarmee aan de haal. Niemand voelt zich gehoord. En dan is er na een uur ruzie niets opgelost, behalve dat jullie allebei moe zijn.
En ik zeg dit niet vanaf een voetstuk. In de beginjaren van mijn eigen relatie voelde ik me vaak niet gehoord en niet gezien. Dat leidde regelmatig tot ruzies en tranen. Ik dacht dat ik gewoon duidelijker moest zijn. Harder, desnoods. Pas toen ik hulp zocht voor mezelf, snapte ik dat ik zelf ook niet luisterde. Ik was alleen maar bezig met gehoord worden.
Wat is het verschil tussen luisteren en horen?
Luisteren doe je met je oren. Horen doe je met je hart.
Je kunt prima luisteren en toch niets horen. Je hoort de woorden, maar je bent ondertussen al je antwoord aan het voorbereiden. Of je zit te wachten tot de ander klaar is, zodat jij eindelijk kunt zeggen hoe het écht zit.
Echt horen betekent dat je even nieuwsgierig bent naar de ander, in plaats van naar je eigen gelijk. Wil je gelijk hebben of gelukkig zijn?
Hoe bespreek je iets gevoeligs zonder dat het ruzie wordt?
Dit is een van de vragen die ik het vaakst tegenkom. Mijn antwoord: om de beurt, en langzamer dan je gewend bent.
In mijn praktijk gebruik ik daarvoor een eenvoudige oefening. Ik noem het LSD: Luisteren, Samenvatten, Doorvragen.
- Luisteren. De een vertelt wat hem of haar dwarszit. De ander luistert en onderbreekt niet. Ook niet met een zucht of rollende ogen. Ja, die tellen ook.
- Samenvatten. De luisteraar vat samen wat hij heeft gehoord, in eigen woorden, en vraagt: “Klopt dit?” Klopt het niet, dan vertelt de ander het nog een keer. Net zo lang tot het wel klopt.
- Doorvragen. Pas daarna mag je doorvragen. Niet “Ja maar…”, wel: “Wat deed dat precies met je?” Of: “Wat had je op dat moment nodig?”
Pas als de eerste zich echt gehoord voelt, wissel je van rol.
Makkelijk is het niet. Het doet soms pijn om te horen wat jouw gedrag bij je partner losmaakt. Je wilt het rechtzetten, uitleggen, verdedigen. Doe het niet. Niet nu. Je krijgt je beurt.
Waarom is het zo moeilijk om niet te reageren?
Omdat je brein je wil beschermen.
Als je partner precies op een gevoelige plek drukt, zoals “ik ben niet goed genoeg” of “ik doe er niet toe”, schiet je zenuwstelsel in de overleefstand. Vechten, vluchten, bevriezen of pleasen. Dat gaat sneller dan je kunt nadenken. Daarom schiet je in een paar seconden van nul naar honderd, terwijl je je nog zo had voorgenomen om rustig te blijven.
Dat is niet gek. Het is ooit zo ontstaan, vaak al in je jeugd, als manier om je staande te houden. Alleen helpt het je nu niet meer. En je blijft er zelf verantwoordelijk voor, ook als je partner precies op die gevoelige plek drukt.
Het goede bericht, en ja, hier is het echt goed: je kunt leren het eerder te merken. Eerst achteraf. Dan tijdens. En op een dag een paar seconden van tevoren.
Wat kun je vandaag al doen?
Kies vanavond één klein onderwerp. Niet het grote ding waar jullie al jaren over steggelen. Iets kleins.
Doe de LSD-oefening, met een kookwekker. Vijf minuten vertelt de een, de ander luistert, vat samen en vraagt “Klopt dit?”. Dan wissel je.
En stel jezelf na afloop één vraag: zou ik zo ook tegen mijn beste vriendin hebben gepraat? Zo niet, dan weet je waar je kunt beginnen.
Herken je jezelf hierin?
De een duwt, de ander trekt zich terug? Dan zitten jullie waarschijnlijk in hetzelfde rondje als heel veel stellen. Mijn gratis inzichtplaat Daar gaan we weer laat zien wat er dan tussen jullie gebeurt. Of doe de gratis Relatietest en zie meteen waar het bij jullie hapert.
Wil je er samen echt mee aan de slag? In Relatietherapie 2.0 oefenen we dit gewoon in de praktijk, met jullie eigen ruzies. Je begint met een gratis kennismaking van 30 minuten.
Je hoeft het niet alleen te doen.
Veelgestelde vragen
Wat als mijn partner niet wil praten?
Dan heeft het geen zin om harder te duwen. Hoe harder jij aandringt, hoe verder hij zich terugtrekt. Lees ook mijn blog Met hem valt niet te praten.
Helpt een communicatiecursus?
Een cursus kan helpen om de techniek te leren. Maar als er onder jullie ruzies oude pijn zit, kom je met technieken alleen niet ver. Dan moet je ook kijken naar wat er onder de lijn zit. Dat doe ik in EFT-relatietherapie.
Moet je altijd alles eerlijk zeggen?
Eerlijk is iets anders dan alles eruit gooien. Zeg wat je voelt en wat je nodig hebt, niet wat de ander allemaal fout doet.
Laatst bijgewerkt: 11 november 2026
